Limited Şirket

Limited şirketin tanımını, ortak sayısını, kuruluşunu, esas sermayeyi, ortakların sorumluluğunu, pay devrini, genel kurulu ve yönetimini açıklar.

Tanım ve ortak sayısı

Limited şirket, bir veya daha çok gerçek veya tüzel kişi tarafından bir ticaret unvanı altında kurulur; esas sermayesi belirlidir ve bu sermaye esas sermaye paylarının toplamından oluşur. Limited şirket, kanunen yasak olmayan her türlü ekonomik amaç ve konu için kurulabilir.

Ortakların sayısı elliyi aşamaz. Ortak sayısı bire düşerse durum, bu sonucu doğuran işlem tarihinden itibaren yedi gün içinde müdürlere yazıyla bildirilir. Müdürler, bildirimin alınmasından itibaren yedinci günün sonuna kadar şirketin tek ortaklı olduğunu, ortağın adını, yerleşim yerini ve vatandaşlığını tescil ve ilan ettirir.

Tek ortaklı limited şirket mümkündür. Şirket, tek ortağının kendisinin olacağı bir şirkete dönüşecek şekilde esas sermaye payını iktisap edemez. Bu yasak, şirketin kendi payını edinmesi yoluyla ortaklık yapısının bozulmasını önler.

Kuruluş ve esas sermaye

Şirket sözleşmesi yazılı şekilde yapılır ve kurucular tarafından ticaret sicili müdürlüğünde yetkilendirilmiş personelin huzurunda imzalanır. Bu şekil şartı, kuruluş iradesinin resmî olarak belirlenmesini sağlar. Sözleşmede ortakların kimliği, sermaye payları ve şirketin temel yapısı yer alır.

Limited şirketin esas sermayesi en az on bin Türk Lirasıdır. Bu en az tutar Cumhurbaşkanınca on katına kadar artırılabilir. Esas sermaye, ortakların taahhüt ettiği payların toplamından oluşur; her payın itibarî değeri sözleşmede gösterilir.

Şirket, ticaret siciline tescil ile tüzel kişilik kazanır. Tescilden önce şirket adına işlem yapanlar, bu işlemler dolayısıyla şahsen ve müteselsilen sorumludur. İşlemlerin ileride kurulacak şirket adına yapıldığı açıkça bildirilmiş ve tescilini izleyen üç ay içinde şirket tarafından kabul edilmişse yalnız şirket sorumlu olur.

Ortakların sorumluluğu

Ortaklar, şirket borçlarından sorumlu olmayıp sadece taahhüt ettikleri esas sermaye paylarını ödemekle ve şirket sözleşmesinde öngörülen ek ödeme ve yan edim yükümlülüklerini yerine getirmekle yükümlüdür. Bu sınırlı sorumluluk, limited şirketin temel özelliğidir.

Şirket, borç ve yükümlülükleri dolayısıyla sadece malvarlığıyla sorumludur. Alacaklılar kural olarak ortakların kişisel malvarlığına başvuramaz. Ancak sermaye borcunun ödenmemesi hâlinde ortak, taahhüt ettiği tutarla şirkete karşı sorumlu olmaya devam eder.

Ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri, şirket sözleşmesiyle öngörülmüşse gündeme gelir. Bu yükümlülükler, ortakların sorumluluğunu genişleten istisnalardır. Sözleşmede açıkça düzenlenmeyen ek yükümlülük ortaklara yüklenemez.

Esas sermaye payının devri

Esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır; tarafların imzaları noterce onanır. Devir sözleşmesinde ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri, rekabet yasağı, önalım ve geri alım hakları gibi koşullar da belirtilir. Bu şekil, devrin ispatını ve kapsamını güvence altına alır.

Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur. Onay, ortakların kimliğinin ve şirket yapısının korunmasına hizmet eder.

Şirket sözleşmesi, devri kolaylaştıran veya zorlaştıran hükümler öngörebilir. Önalım, geri alım ve alım hakları, payın önce mevcut ortaklara sunulmasını sağlar. Bu hakların kapsamı ve kullanım süresi sözleşmede açıkça yazılmalıdır.

Genel kurul ve oy hakkı

Genel kurulun devredilemez yetkileri arasında şirket sözleşmesinin değiştirilmesi, müdürlerin atanmaları ve görevden alınmaları, finansal tabloların onaylanması, kâr payı hakkında karar verilmesi ve esas sermaye paylarının devirlerinin onaylanması yer alır. Bu yetkiler başka organa devredilemez.

Şirket sözleşmesi, aksi öngörülmediği takdirde esas sermayenin üçte ikisini temsil eden ortakların kararıyla değiştirilebilir. Yapılan her değişiklik tescil ve ilan edilir. Tescil, değişikliğin üçüncü kişiler bakımından sonuç doğurmasını sağlar.

Ortakların oy hakkı esas sermaye paylarının itibarî değerine göre hesaplanır. Şirket sözleşmesinde daha yüksek bir tutar öngörülmemişse her yirmi beş Türk Lirası bir oy hakkı verir. Ortak en az bir oy hakkını haizdir; sözleşmede açıkça düzenlenmişse yazılı oy da verilebilir.

Yönetim ve müdürler

Şirketin yönetimi ve temsili şirket sözleşmesiyle düzenlenir. Yönetim ve temsil, müdür sıfatını taşıyan bir veya birden fazla ortağa veya tüm ortaklara ya da üçüncü kişilere verilebilir. En azından bir ortağın şirketi yönetim hakkının ve temsil yetkisinin bulunması gerekir.

Müdürlerden biri tüzel kişi ise bu kişi, görevi tüzel kişi adına yerine getirecek bir gerçek kişiyi belirler. Müdürler, kanunla veya şirket sözleşmesiyle genel kurula bırakılmamış yönetime ilişkin tüm konularda karar almaya ve kararları yürütmeye yetkilidir.

Müdürler ve yönetimle görevli kişiler, görevlerini tüm özeni göstererek yerine getirmek ve şirketin menfaatlerini dürüstlük kuralı çerçevesinde gözetmekle yükümlüdür. Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemiş veya diğer tüm ortaklar yazılı olarak izin vermemişse müdürler şirketle rekabet oluşturan faaliyette bulunamaz.

Bu notlar hukuki danışmanlık değildir; güncel mevzuatı resmî kaynaktan kontrol edin.